เท้าลอก…ปัญหาที่ไม่ควรมองข้าม !

why-are-my-feet-peeling

ปัญหา เท้าลอก เป็นปัญหาที่เราสามารถพบได้ในทุกช่วงของชีวิต ในบางคนเท้าอาจจะลอกออกมาเป็นแผ่น ๆ คุณอาจจะมองว่ามันเป็นเรื่องสนุกที่ได้ลอกแผ่นที่เท้าแต่แท้จริงแล้วมันอาจร้ายแรงกว่าที่คุณคิด แน่นอนว่าการลอกของเท้าเป็นเรื่องปกติธรรมดาและสามารถเกิดขึ้นได้เสมอ ปกติแล้วเราต้องใช้เท้าของเราตลอดเวลาในการเดิน ซึ่งการเดินนี้อาจทำให้ผิวหนังแตกและได้ นอกจากการเดินแล้วฤดูกาลยังมีส่วนในการทำให้เท้าของคุณหยาบกระด้างขึ้น โดยในฤดูร้อนมักจะนำไปสู่การลอกของเท้าเพราะเหงื่อออกและฤดูหนาวก็จะทำให้เท้าแห้งกร้าน ส้นเท้าแตก และลอก คุณรู้ไหมว่าข้อผิดพลาดที่ใหญ่ที่สุดของคนที่มีปัญหาเท้าลอกคืออะไร? เราขอบอกเลยว่าสิ่งที่แย่ที่สุดคือการพยายามขจัดผิวที่ลอกออกด้วยตัวเองค่ะ เพราะการกระทำเช่นนี้อาจทำให้เลือดออก และติดเชื้อได้ สำหรับวันนี้เราจะพาทุกคนไปเจาะลึกเรื่องปัญหาของเท้าลอกพร้อมวิธีการรักษาค่ะ

สาเหตุส่วนใหญ่ของอาการเท้าลอก

ผิวที่เท้าของคุณอาจได้รับปัญหามากกว่าที่คุณคิด เพราะมันอาจจะเกิดจากการระคายเคืองผิว การสวมรองเท้าที่แน่น หรืออับ การสัมผัสโดยตรงกับพื้นผิวที่ปนเปื้อนไปจนถึงการสัมผัสกับสิ่งแปลกปลอมมากเกินไป แน่นอนว่ามันมีสาเหตุหลายประการที่ทำให้ผิวหนังบริเวณเท้าของคุณเริ่มลอก ด้านล่างนี้เราจะแสดงสาเหตุส่วนใหญ่ของอาการเท้าลอกและสิ่งที่คุณสามารถทำได้เพื่อรักษาอาการเหล่านี้

โรคน้ำกัดเท้า (Athlete’s foot)

โรคน้ำกัดเท้า

โรคน้ำกัดเท้า หรือฮ่องกงฟุต เกิดจากเชื้อราที่มีผลต่อเท้าเป็นหลัก โดยปกติคนที่เป็นโรคนี้จะเริ่มเป็นที่ระหว่างนิ้วเท้า สามารถเป็นได้ทั้งเท้าทั้งสองข้างหรือเพียงข้างเดียวก็ได้ อาการหลักของโรคน้ำกัดเท้า ได้แก่ (1),(2)

  • ผื่นแดงเป็นสะเก็ดและคัน
  • มีอาการบวม
  • แสบ
  • ผิวหนังลอก
  • มีอาการพองบริเวณนิ้วเท้า
  • ผิวบริเวณที่เป็นมีความแห้งกร้าน

คุณสามารถเป็นโรคน้ำกัดเท้าได้หากคุณสัมผัสกับเชื้อราที่เป็นสาเหตุของโรคนี้ อีกทั้งโรคนี้สามารถติดต่อกันได้โดยตรงกับคนที่เป็นโรคนี้อยู่แล้วหรือสัมผัสกับพื้นที่ที่มีการปนเปื้อนของเชื้อรา ปกติแล้วเชื้อราจะเจริญเติบโตได้ในที่ชื้นและอบอุ่น เราจึงมักพบเชื้อราตามพื้นในห้องล็อกเกอร์ ห้องอาบน้ำและรอบ ๆ สระว่ายน้ำ โปรดทราบว่าคุณสามารถติดเชื้อรานี้ได้ง่ายดายหากคุณเดินด้วยเท้าเปล่า ดังนั้นไม่ว่าจะเดินทางไปไหนคุณควรจะสวมถุงเท้าและไม่ควรจะใช้ผ้าเช็ดตัวร่วมกับผู้อื่น นอกจากนี้เชื้อรายังสามารถพัฒนาเองได้หากเท้าอุ่นเกินไปหรือมีเหงื่อออก สิ่งนี้มีแนวโน้มที่จะเกิดขึ้นหากรองเท้าของคุณระบายอากาศไม่ดี (1),(2)

การรักษา

หากคุณคิดว่าคุณมีปัญหาเกี่ยวกับโรคฮ่องกงฟุต คุณสามารถไปซื้อยาต้านเชื้อราจากร้านยาได้ แต่หากใช้ยาต้านเชื้อราแล้วไม่ได้ผลให้ไปพบแพทย์ของคุณ เพื่อสั่งยาต้านเชื้อราที่มีฤทธิ์แรงกว่าได้

การป้องกัน

    • ทำให้เท้าของคุณแห้งอยู่เสมอ
    • เปลี่ยนถุงเท้าเป็นประจำ
    • สวมรองเท้าหรือรองเท้าแตะในทุกพื้นที่เสมอ ไม่ว่าจะเป็นห้องล็อกเกอร์และสระว่ายน้ำ
    • ไม่ควรสวมรองเท้าคู่เดิมทุกวัน
    • สวมรองเท้าที่ระบายอากาศ
    • ไม่ใช้รองเท้า ถุงเท้าหรือผ้าเช็ดตัวร่วมกับผู้อื่น
    • ใช้แป้งฝุ่นทาเท้าหากมีเหงื่อออกมาก

ปัญหาผิวแห้ง

ผิวแห้ง มักจะหยาบกร้าน เป็นสะเก็ด และคัน นอกจากนี้ยังระคายเคืองง่ายซึ่งอาจนำไปสู่การลอกของเท้าได้ ในบางกรณีผิวแห้งอาจมีสาเหตุทางการแพทย์แต่บางคนก็มีผิวแห้งตามธรรมชาติไม่ว่าคุณจะมีโรคประจำตัวหรือไม่ก็ตาม อาการผิวแห้งที่เท้าอาจจะแย่ลงได้หากมีปัจจัยดังต่อไปนี้ 

  • ความชื้นต่ำ
  • อาบน้ำอุ่นหรืออาบน้ำนานเกินไป
  • ผิวโดนแสงแดดมากเกินไป
  • ความเครียด
  • การสูบบุหรี่

การรักษา

    • การใช้มอยส์เจอร์ไรเซอร์บ่อย ๆ โดยเฉพาะหลังอาบน้ำเมื่อผิวของคุณชื้น  อย่าลืมมองหามอยส์เจอไรเซอร์ที่ปราศจากน้ำหอมและสีย้อม
    • ใช้ครีม OTC hydrocortisone กับผิวหนังที่ได้รับผลกระทบ
    • เพิ่มความชื้นในอากาศด้วยเครื่องเพิ่มความชื้น
    • ใช้สบู่อ่อน ๆ ที่ไม่ระคายเคืองผิว
    • อาบน้ำอุ่นพอประมาณ ห้ามอาบน้ำที่ร้อนไปเด็ดขาด
กลาก (Eczema)

ปัญหากลาก

กลาก เป็นอาการทางผิวหนังชนิดหนึ่งและมีหลายประเภท กลากสามารถเกิดขึ้นได้ทุกที่ในร่างกายของคุณ แม้ว่าจะพบได้บ่อยที่แขน ข้อศอก หลัง หัวเข่าและหนังศีรษะ แต่มันก็สามารถเกิดที่เท้าของคุณได้เช่นกัน อาการหลักของกลาก ได้แก่ (3)

  • ผื่นแดงคัน (เป็นอาการที่พบบ่อยที่สุด)
  • ผิวแห้งและคัน
  • ผิวลอก
  • ผิวแตก
  • มีการติดเชื้อที่ผิวหนัง

กลากเป็นอาการที่พบได้บ่อยมาก แรกเริ่มจะมีอาการและจะแย่ลงเป็นระยะเวลาหนึ่ง แต่ไม่นานมันก็จะดีขึ้นและหายไปเองหากได้รับการรักษาและดูแลอย่างเหมาะสม กลากไม่ใช่โรคติดต่อและในบางกรณีอาจรุนแรงน้อยลงเมื่ออายุมากขึ้น แท้จริงแล้วการเกิดปัญหากลากเป็นปัญหาที่ไม่ทราบสาเหตุ มีแนวโน้มที่จะเกิดจากพันธุกรรมและปัจจัยอื่น ๆ ผู้ที่เป็นโรคภูมิแพ้และหอบหืดมีแนวโน้มที่จะเป็นนี้และพัฒนาไปเป็นโรคเรื้อนกวาง (3)

การรักษา

    • การใช้ยา antihistamine
    • ยาเฉพาะที่ซึ่งอาจรวมถึงครีมหรือยาสเตียรอยด์
    • มอยส์เจอร์ไรเซอร์
    • การบำบัดด้วยแสง
    • ยาเพื่อรักษาระบบภูมิคุ้มกัน
    • ใช้ยาสเตียรอยด์แบบกิน (กรณีที่รุนแรงเท่านั้น)

โรคสะเก็ดเงิน

โรคสะเก็ดเงิน เป็นโรคเรื้อรังที่ทำให้เกิดรอยนูนสีแดงที่มีเกล็ดสีเงิน โรคเหล่านี้เหล่านี้อาจจะทำให้เจ็บหรือคัน แต่มักจะไม่มีอาการทางกายภาพอื่น ๆ มันสามารถเกิดขึ้นได้ทุกที่ในร่างกายของคุณ แต่บริเวณฝ่าเท้ามักได้รับผลกระทบ จากโรคสะเก็ดเงินที่เซลล์ผิวหนังที่เติบโตมากเกินไป สาเหตุของโรคสะเก็ดเงินนั้นไม่ทราบแน่ชัด แต่หลายคนเชื่อว่าโรคสะเก็ดเงินน่าจะเกิดจากสภาพภูมิคุ้มกันและพันธุศาสตร์มีแนวโน้มที่จะมีบทบาทเช่นกัน แต่โปรดทราบว่าโรคสะเก็ดเงินนี้จะเป็นอาการตลอดชีวิต สาเหตุที่ทำให้โรคสะเก็ดเงินแย่ลง ได้แก่ (4)

  • ฤดูหนาว
  • เมื่อคุณเครียด
  • การดื่มแอลกอฮอล์
  • เมื่อผิวของคุณระคายเคือง

การรักษา

    • ใช้ corticosteroids เฉพาะที่เพื่อลดการเกิดสะเก็ดเงิน
    • มอยส์เจอร์ไรเซอร์
    • ใช้กรดซาลิไซลิก
    • การฉายแสงโดยเฉพาะอย่างยิ่งหากได้รับผลกระทบบริเวณผิวหนังส่วนใหญ่
    • ใช้ยากดภูมิคุ้มกันหรือยาทางชีววิทยาหากอาการรุนแรงหรือการรักษาอื่น ๆ ไม่ได้ผล
ภาวะเหงื่อออกมากผิดปกติ (Hyperhidrosis)

ภาวะเหงื่อออกมากผิดปกติ (Hyperhidrosis)

ภาวะนี้เป็นภาวะที่ทำให้เหงื่อออกมากเกินไป อาจส่งผลต่อร่างกายของคุณทั้งหมดหรือเพียงบริเวณเดียว และแน่นอนว่าฝ่าเท้ามักเป็นบริเวณที่ได้รับผลกระทบ หากเท้าของคุณมีเหงื่อออกบ่อย ๆ อาจทำให้เกิดการระคายเคือง ผื่นแดงและผิวหนังลอกได้ (5)

การรักษา

    • ใช้สารละลายอะลูมิเนียมคลอไรด์ตามใบสั่งแพทย์ สารนี้จะทำหน้าที่เป็นสารระงับเหงื่อที่มีฤทธิ์แรงซึ่งสามารถใช้ได้กับบริเวณที่มีเหงื่อออก
    • ใช้แผ่นทำความสะอาด ที่มีสาร glycopyrronium ซึ่งจะช่วยหยุดการขับเหงื่อ
    • ใช้ยาทาน anticholinergic ซึ่งปิดกั้นสารสื่อประสาทบางชนิดและสามารถช่วยลดการขับเหงื่อ

เมื่อไหร่ที่คุณควรไปพบแพทย์

สาเหตุส่วนใหญ่ของอาการเท้าลอกไม่ใช่ภาวะร้ายแรงและสามารถรักษาอาการลอกได้ แต่คุณควรไปพบแพทย์หากคุณมีอาการดังต่อไปนี้ 

  • เป็นผื่นหรือผิวลอกมากขึ้น 
  • คุณเป็นโรคเบาหวานและมีอาการคันหรือมีอาการติดเชื้อ
  • มีอาการบวมที่เท้าของคุณ
  • มีกลิ่นเท้าที่รุนแรง 
  • มีอาการเท้าลอกอย่างรุนแรงโดยไม่ทราบสาเหตุ
  • สัญญาณของการขาดน้ำ เช่น กระหายน้ำ ปากแห้ง สับสนและเวียนศีรษะ
  • มีอาการไข้
  • มีแผลพุพองที่มีสีแดงและมีเลือดออก

สรุป

มีสาเหตุหลายประการที่ทำให้เท้าของคุณลอกได้ สาเหตุส่วนใหญ่ได้แก่ โรคน้ำกัดเท้า ผิวหนังแห้ง กลาก โรคสะเก็ดเงินและภาวะเหงื่อออกมาก ในกรณีส่วนใหญ่การใช้ยา OTC (ยาจากร้านยา) สามารถช่วยรักษาอาการลอกที่เท้าของคุณได้ อย่างไรก็ตามหากอาการลอกไม่ดีขึ้นหรือคุณมีอาการอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องควรไปพบแพทย์ เพราะแพทย์ของคุณจะสามารถวินิจฉัยสาเหตุและกำหนดวิธีการรักษาที่เหมาะสมสำหรับเท้าของคุณได้


อ้างอิง 

(1) Athlete’s foot: Overview

(2) Athlete’s foot

(3) Eczema: Overview

(4) Psoriasis: Overview

(5) Hyperhidrosis